"Xin bổ sung thông tin..."

Đọc bài viết "Ngừa bệnh bằng khẩu phần ăn giàu Selen" đăng trên báo SGGP, tôi xin có một vài ý kiến nhằm cung cấp thêm thông tin cho bạn đọc .

Bài viết trên báo SGGP: "Ngừa bệnh bằng khẩu phần ăn giàu Selen" đăng ngày 21/8/2007 có đoạn:

"Một ví dụ khác là nghiên cứu của Larry Clack (thuộc Trường ĐH Arizona, Mỹ) đã chứng minh rằng, nếu sử dụng 200g Selen trong vòng 10 năm thì gần như bệnh ung thư không phát triển thêm và giảm đáng kể hậu quả của các bệnh ung thư tuyến tiền liệt, phổi và đại tràng". 

Ảnh chụp màn hình bài viết trên báo Sài Gòn Giải Phóng


Thứ nhất, đọc câu trên người đọc không hiểu là sử dụng 200g Selen chia đều cho 10 năm hay  là tính theo đơn vị thời gian nào (200g/ngày, tuần, tháng trong vòng 10 năm?). Giả sử người viết bài báo nói là sử dụng 200g selen chia đều cho 10 năm, vậy thì mỗi năm sẽ sử dụng 20gam, tức là mỗi ngày sẽ sử dụng 0.054mg tương đương với 540 micro-gam. 

Thứ hai, tên của nhà nghiên cứu trên là Larry Clark chứ không phải là Larry Clack!

Tuy nhiên, bài gốc của tác giả Larry Clark trên tạp chí The Journal of the American Medicine Association lại nói khác: "Patients were treated for a mean (SD) of 4.5 (2.8) years and had a total follow-up of 6.4 (2.0) years. INTERVENTIONS: Oral administration of 200 microg of selenium per day or placebo".

Theo thông tin này thì người bệnh phải dùng 200 micro-gam/ngày (chứ không phải 200gam và cũng không phải 540micro-gam) trong vòng 4.5 năm, sau đó tiếp tục theo dõi 6.4 năm (a total follow-up of 6.4 years). Như vậy, thông tin chuẩn không phải là "sử dụng 200g Selen trong vòng 10 năm" như bài báo đã nêu.

Phần cuối của bài viết lại có đoạn: "Tuy nhiên, TS Mai cũng khẳng định, nếu như mỗi người bổ sung quá 80 micro-gam Selen vào cơ thể có thể dẫn đến nhiều mức độ ngộ độc khác nhau. Trong đó, hiện tượng ngộ độc cấp tính có các biểu hiện như ho, buồn nôn, nôn, đau đầu, tổn thương mũi, da và mắt".

80 micro-gam đề cập ở đây là tính trên ngày, trên bữa ăn hay tính trên ki-lô-gam thể trọng? Nếu là tính trên ngày thì lại mâu thuẫn với số liệu phía trên (200micro-gam/ngày).

 Về mặt khoa học:

Theo chủ quan tôi hiểu từ những thông tin có sẵn thì vai trò và ảnh hưởng của nguyên tố selen với sức khỏe và việc phòng chống bệnh tật vẫn còn chưa rõ ràng, hay nói đúng hơn nguyên tố này là “một con dao hai lưỡi”. Ngay trong cùng số báo với bài của tác giả Larry Clark, Tổng biên tập của tạp chí đó cũng đưa ra khuyến cáo: "Cần phải có những nghiên cứu sâu hơn mới có thể kết luận được”.

Cách đây một tháng một bài báo trên tạp chí "Annals of Internal Medicine" (Mỹ) cho biết việc bổ sung nguyên tố selen dài hạn có thể làm tăng nguy cơ bị tiểu đường nhóm 2. Thực ra năm 2004, một nghiên cứu trên chuột cũng đã chỉ ra nguy cơ tiểu đường và béo phì của chuột chuyển gen có hàm lượng protein chứa selen cao.

Một nghiên cứu khác đăng trên tạp chí "Nutritional Epidemiology" (Mỹ)  trong tháng 9 này cũng cho thấy việc bổ sung hỗn hợp chất chống oxi hóa trong đó có chứa 100micro-gam selen/ngày làm tăng nguy cơ bị ung thư da ở phụ nữ.

  •  Lê Tiến Dũng

Tác giả hiện đang công tác tại Khoa Sinh hóa và Trung tâm nghiên cứu Oxi hóa khử sinh học thuộc Đại học Nebraska - Lincoln, Mỹ.

* Xin bạn vui lòng gõ tiếng việt có dấu