 |
|
Việt Nam có thể trở thành vựa lúa của thế giới? (Ảnh Sơn Lâm) |
Sản xuất lương thực, theo các nghiên cứu khoa học đáng tin cậy, khoảng 8.500 năm trước công nguyên đã đưa loài người ra khỏi đêm trường săn bắt - hái lượm.
Hàng chục ngàn năm đã trôi qua kể từ khi sản xuất lương thực phát nguyên ở khu vực Lưỡi liềm Phì nhiêu - Tây Nam Á, thế mà hôm nay an ninh lương thực lại đang là một trong những mối ưu tư, thách thức lớn nhất của nhân loại.
Cách mạng công nghiệp, trong thời gian không dài xét theo tiến trình lịch sử nhân loại, đã góp công to lớn giúp thế giới giành những bước tiến vĩ đại toàn phương diện.
Nhưng cuộc cách mạng công nghiệp trong thực tế diễn ra không đồng đều và để lại nhiều hậu quả lâu dài. Khủng hoảng lương thực và năng lượng hiện nay là hai trong số những hậu quả đó.
Các quốc gia, vùng lãnh thổ mới nổi những thập niên cuối thế kỷ 20 như Singapore, Hàn Quốc, Đài Loan…, hay những nước đang trỗi dậy hiện nay như Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam... đều vẫn đang áp dụng mô hình phát triển lấy công nghiệp hóa làm trụ cột.
Nhắc tới những khu vực này, chúng ta nhớ cuộc “cách mạng xanh” về nông nghiệp đưa Ấn Độ thoát nạn đói những năm 60 thế kỷ trước.
 |
| Có thể xuất hiện thêm một cuộc Cách mạng Xanh trong đó có vai trò quan trọng của Việt Nam? Ảnh Sơn Lâm |
Trong những ngày này, thế giới nghĩ nhiều hơn tới châu Phi và những khu vực nông nghiệp nghèo nàn khác. Tổ tiên của loài người, cho đến nay, vẫn được thừa nhận xuất hiện sớm nhất trên thế giới ở châu Phi chừng 7 triệu năm trước.
Những biến thiên của lịch sử đã đẩy châu Phi tới nghịch cảnh đói nghèo và lạc hậu mà thiếu lương thực đang là một trong những vấn đề nghiêm trọng nhất.
Trước hội nghị thượng đỉnh về an ninh lương thực do Liên hợp quốc triệu tập ở Rome tuần qua, Kofi Annan - nguyên Tổng thư ký Liên hợp quốc và giờ là Chủ tịch Hiệp hội Cách mạng xanh châu Phi (AGRA), đã cảnh báo, các chính phủ ở châu Phi phải thật nghiêm cẩn trong việc bảo vệ đất đai nông nghiệp.
Đã đến lúc việc phát triển những vựa lương thực - lá phổi trái đất - cần được nghiên cứu và triển khai nghiêm túc trên phạm vi toàn cầu. Châu Phi và nhiều khu vực có điều kiện tự nhiên phù hợp ở châu Á, châu Mỹ… cố nhiên là sự lựa chọn cho quy hoạch chiến lược toàn cầu này.
“Mở ra tiềm năng nông nghiệp ở châu Phi là thách thức to lớn, nhưng có thể thực hiện được”, Tổng giám đốc Tổ chức Nông Lương Liên hợp quốc (FAO) Jacques Diouf nhận định.
Học giả Jared Diamond trong cuốn sách đoạt giải Pulitzer “Súng, vi trùng và thép” cho rằng, sản xuất lương thực là “nhân tố tối hậu”, còn súng, vi trùng và thép là “nhân tố trực tiếp” đưa nhân loại đến bước phát triển ngày nay.
Trước đây, sản xuất lương thực vạn năm đã giúp con người vươn khỏi thời kỳ 7 triệu năm mông muội gắn với phương thức săn bắt - hái lượm và kiến khởi những cái nôi căn bản nền móng của văn minh nhân loại.
Ngày nay, sản xuất lương thực hoàn toàn có thể một lần nữa giúp nhân loại thực hiện bước phát triển đột phá đồng bộ vào những khu vực nghèo nàn, chịu nhiều thiệt thòi suốt quá trình tiến hóa và xoa dịu phần còn lại của thế giới công nghiệp. Đó là tương lai mà tất cả các quốc gia đều mong đợi, đặc biệt là Việt Nam.
