Không phải Disneyland...

"Thưa các bạn,

Tôi từng phê phán Trình tự nghiên cứu thiết kế dự án công viên Thống Nhất chưa đúng. Xin khẳng định lời phê phán đó không oan tý nào, thậm chí còn hơi khách sáo vì sự thật các nhà đầu tư có cần quy họach đâu mà nói tới trình tự?

Tại công văn 2840/UBND-XDDT ngày 28/5/2007 do ông Nguyễn Văn Thịnh - Phó Chánh Văn phòng UBND TP Hà Nội ký, truyền đạt ý kiến chỉ đạo của UBND: "đồng ý xem xét, phê duyệt nhiệm vụ thiết kế qui hoạch chi tiết 1/500 do ban trù bị đề nghị. Ban trù bị cần báo cáo Sở Qui họach - Kiến trúc thẩm định...". Nhưng mãi đến chiều 7/8/2007 (sau khi Hội thảo khoa học tại Công viên Bách thảo diễn ra rồi), Thành phố mới triệu tập cuộc họp khẩn cấp và Sở Qui họach - Kiến trúc mới trình duyệt Bản nhiệm vụ thiết kế đó.

Chỉ cần 15 tỷ đồng cho công viên Thống Nhất là đủ! Ảnh: Hoàng Huy

Tôi chưa bình luận nội dung Bản nhiệm vụ thiết kế đó hay, dở thế nào, cần thêm bớt cái gì... Tôi cũng chưa nói đến việc khi cầm bút vẽ bản thiết kế chính thức, các Kiến trúc sư sẽ phát hiện ra sự bất cập của nhiệm vụ thiết kế này và phản biện lại ra sao...

Tôi chỉ lấy làm lạ là ngay từ đầu tháng 3/2007, bà Mai Hương Nội (Tổng Giám đốc Vincom), ông Lê Khắc Hiệp (Chủ tịch HĐQT Vincom) và ông Đỗ Anh Dũng (Tổng Giám đốc Tân Hoàng Minh) đã phát biểu trên nhiều báo về những thứ sẽ làm, số tiền sẽ tiêu vào dự án này rồi.

Theo tôi hiểu, thực chất là các vị không cần qui hoạch chi tiết nào hết, thế nào cũng được, làm gì cũng được, miễn là các vị được "toàn quyền" chiếm khu đất ở góc đường Trần Nhân Tông - Nguyễn Đình Chiểu "ngon lành" kia!

Tôi phải rất cám ơn ông Dũng - bản giải trình của ông đã nói: các ông chưa bao giờ định làm Disneyland ở công viên Thống Nhất cả, nhưng phải có một "cái cớ" gì để các ông "vào" được công viên Thống Nhất chứ. Và ban đầu cái cớ đó tạm là "Walt Disney giữa lòng Hà Nội" (nguyên văn báo Tiền Phong 2/2/2007 - tác giả Phùng Sưởng).

Cho dù không người dân nào có ý kiến gì thì tôi tin chắc rằng thực tế các ông cũng không bao giờ dám làm và có thể làm được Disneyland ở đây. Bởi 100 triệu USD của các ông không đủ đầu tư cho cái tổ hợp vui chơi kỹ thuật phức tạp và nhiều hạng mục như một đô thị thu nhỏ này. Nếu mời chuyên gia nước ngoài đến khảo sát, thiết kế, họ cũng sẽ nói nơi này chật quá không thể làm được.

KTS. Trần Thanh Vân

Nhưng sau này nếu có vị nào hỏi tại sao không làm, có thể lắm chứ - các ông sẽ trả lời là do dư luận phản đối quá, các ông đành phải dừng lại. Thế là đỡ tốn tiền mà các ông vẫn không mang tiếng đánh lừa dư luận! Điều này đáng lẽ ra các ông phải cảm ơn nhân dân và báo chí đã "gỡ bí" cho các ông mới đúng!

Theo đúng trình tự, sau khi duyệt nhiệm vụ thiết kế mới đến các bước thiết kế khác và còn phải chờ lâu mới có thể thi công. Không một nhà đầu tư nào, nếu hiểu về trình tự, thủ tục đầu tư, lại có thể nói mạnh từ khi nhiệm vụ thiết kế còn chưa trình duyệt, rằng mình sẽ làm cái này, cái nọ, cái kia.

Đặc biệt là các Kiến trúc sư làm qui họach chi tiết ở Sở Qui họach - Kiến trúc, theo tôi biết, họ đã và sẽ biết bảo nhau: "Sinh nghề tử nghiệp mà!"... Khi cầm bút ngồi trước bản vẽ, hơn ai hết họ hiểu gánh nặng trách nhiệm đè lên vai họ ra sao và không thể vì vài chiếc phong bì của ai đó để phải bán rẻ linh hồn!?

Tôi khẳng định, họ sẽ không vẽ bậy đâu, nhất là vào giờ phút này.

Cũng không thể làm từ thiện...

Thưa ông Đỗ Anh Dũng,

Không hiểu ông đã có thời gian đọc hết các dòng thư độc giả bốn phương gửi về được đăng phía dưới thư ngỏ của ông chưa? Bạn đọc có tên Tân Hoàng Hôn (mat_to007@yahoo.com) đã viết: "Kinh doanh là phải có lãi, kiếm thật nhiều tiền.Vậy công ty này xây cái gì ở đây để thu lời vậy? Bài giải trình không thoả mãn được thắc mắc người đọc. Một khi đất đã vào tay thì thiếu gì cách để lách luật, kinh doanh trái phép kiếm lời".

Bạn Đặng Thùy Hương (dt.huong.dt@gmail.com) cho rằng: "Theo giải trình này thì hai công ty (lập ra với mục tiêu tối hậu là kinh doanh) dường như chỉ làm từ thiện mà không có xu lãi nào. Lòng dân thì như vậy. Cơ quan dân cử phải hiểu rõ lòng dân. Chính phủ (công bộc) phải hiểu ý định của "ông chủ".

Cũng như vậy, bạn Nam Tuấn (namtuam02@yahoo.com) thì khẳng định: "Tất cả những điều ông Dũng nói trên thiếu 1 bản thiết kế quy họach rõ ràng. Tuy nhiên kể cả đã có bản thiết kế qui họach được phê duyệt thì cũng vẫn không thể chắc chắn là công ty của họ sẽ không tìm cách "lách dần" và "làm ngơ" cam kết vì mục tiêu lợi nhuận. Các công ty ko bao giờ làm gì mà lại chịu phần thiệt, chịu "lỗ" cho mình cả".

... và rất rất nhiều ý kiến nữa. Tôi thấy VietNamNet đã rất trân trọng từng ý kiến này nên đã đăng nguyên văn. Bản thân tôi cũng tôn trọng, đọc rất kỹ và suy nghĩ về những tiếng nói đơn lẻ ấy. Tôi thấy ngần ấy đã đủ khẳng định một chân lý rằng "Doanh nghiệp không thể làm từ thiện". Vậy cuối cùng cái các vị nhắm đến ở công viên Thống Nhất là gì?

Xin thưa, chính là 2,5ha "đất vàng" gần đường Trần Nhân Tông!

Trong giải trình của mình, ông Đỗ Anh Dũng nói: "Chúng tôi không chặt bất cứ một cây nào của Công viên, nếu chăng chỉ có thể là dịch chuyển một số cây từ nơi này sang nơi khác ở trong Công viên để phù hợp với cảnh quan xung quanh của từng vị trí cũng như phù hợp với các chủng loại cây sao cho nó có tính nghệ thuật và tiện ích sử dụng. Hơn nữa, chúng tôi sẽ còn trồng thêm rất nhiều cây để công viên thật sự là một công viên xanh hơn".

Người dân cũng hy vọng như vậy, ngay cả khi thậm chí các vị có thể còn thuê trực thăng đến cẩu cây đa Bác Hồ đang ở chỗ cũ đến một chỗ mới, rồi quay phim chụp ảnh gây tiếng vang và còn đầu tư thêm dàn nhạc nước, sân rối nước, sàn nhảy trên hồ... Song tất thảy những thứ đó sẽ tiêu tốn bao nhiêu tiền so với 2,5ha đất?

Lấy gì đảm bảo "quán ăn nhanh" hôm nay ngoảnh đi ngoảnh lại không biến thành "quán nhậu chậm" nay mai, kiên cố chẳng khác gì Làng Việt, Phố Ngói ở Vườn thú Hà Nội? Lúc đó, có phạt vi cảnh các ông cũng phỏng ích gì, vì Việt Nam chưa có quy chế ăn nhanh, ăn chậm, nhà hàng ăn nhanh thì xây dựng ra sao, nhậu chậm xây dựng kiểu gì...

Căn cứ vào đâu ông đưa ra được con số 5% của 50ha (kể cả hồ) để có 2,5 ha xây dựng và chủ yếu là xây công trình ngầm 5 tầng tổng diện tích sàn 15.000 m2 để buôn bán kinh doanh, nhất là khi nhiệm vụ thiết kế còn chưa phê duyệt?

Thưa ông, ông có biết qui trình, qui phạm thiết kế cho phép trong công viên được xây công trình loại gì không, qui mô ra sao, phân bố thế nào để mưa nắng bất chợt mọi người đều có chỗ trú? Chứ không phải chỉ tiêu tối đa 2,5ha là dồn hết cho "siêu thị + bãi đỗ xe ngầm + đường lên xuống"! Đó không phải là công trình công viên.

Vậy là 1.500 tỉ đồng được dự định đầu tư kia, nếu quả thật được tiêu hết thì chủ yếu sẽ vào cái công trình ngầm 5 tầng đó để các ông kinh doanh kiếm lời rồi! Ngoài ra còn gì vì "Disneyland" thì đã không được ông nhắc tới nữa (và cũng không ai đồng ý cho ông nhắc tới nữa)? Công viên mất đứt 2,5 ha đất đẹp nhất chỉ vì mấy cái cây di chuyển từ chỗ nọ sang chỗ kia, mấy cái đu quay mới, mấy bồn hoa được sửa, mấy con đường được các ông thuê dọn sạch hay sao?

Kể cả giờ phút này đây, hoa trong công viên Thống Nhất vẫn đang nở, cỏ vẫn được cắt, đường vẫn được quét dọn - tất cả vẫn đang dùng tiền ngân sách, chỉ có điều nếu đơn vị đứng ra nhận ngân sách để quản lý công viên này chưa làm tốt thì cần phải làm tốt hơn thôi!

"Chẳng nhẽ kinh tế thành phố hàng năm tăng trưởng trên 10% lại không có khả năng để duy trì một công viên như vậy mà lại phải nhờ các nhà doanh nghiệp?" - bạn Nguyễn hồng Cường (nguyenhongcuong-rpmu@yahoo.com) đã phát biểu rất đúng!

"Nếu thành phố không quản lý được công trình phúc lợi công cộng của người dân nên kêu gọi hỗ trợ từ người dân, các doanh nghiệp hoặc cắt hẳn một phần diện tích công viên để kinh doanh cho rõ ràng không nên nhập nhèm kinh doanh với từ thiện" (ý kiến của bạn Ngọc Thanh ngocthanhngoc01@yahoo.com). Nếu thực sự Thành phố cần "véo" 2,5ha đất công viên ra thì mới có tiền "nuôi" công viên - tôi thiển nghĩ rất nên trình Thủ tướng điều chỉnh qui hoạch tổng thể rồi đấu giá quyền sử dụng đất công khai, theo đúng luật, đường hoàng!

Tính sơ sơ, 2,5ha đất ngọc đất ngà này, "bèo" nhất hiện nay cũng không thể dưới 2.500 tỉ đồng (nếu tính 8 cây vàng/m2 và chắc rằng ai cũng hiểu đất mặt tiền Trần Nhân Tông không thể chỉ có giá đó!).

Bức thư ngỏ này tôi gửi tới ông Đỗ Anh Dũng và các cộng sự - những ngươiừ đang định xây cái công trình ngầm có mặt bằng 3.000 m2, sâu khoảng 20m ở khu vực xưa kia là ao hồ, đầm lầy ấy. Các ông có nắm được phạm vi đường đỏ và chỉ giới xây dựng ra sao không? 

Rồi cái gì sẽ xẩy ra khi ngay cạnh đó lại là hồ Thiền Quang? Và các công trình quanh phố Trần Nhân Tông, Nguyễn Đình Chiểu, Quang Trung sẽ bị sụt lún thế nào? Công viên sẽ biến dạng ra sao? Ai sẽ chịu trách nhiệm?

Tôi xin nhắc lại: Công viên Thống Nhất chỉ cần cải tạo cho sạch, cho xanh tươi và quản lý cho tốt chứ không cần đầu tư quá nhiều. Để làm được những việc này, tôi cho rằng chỉ cần 15 tỉ đồng (1/100 những gì các ông đặt ra là đủ). Cây xanh, mặt hồ, nhành hoa không bao giờ lạc hậu. Chỉ những công trình của các ông xây không cẩn thận một vài năm là đã lạc hậu, phải bán tống bán tháo mà thôi!

Ông Lê Khắc Hiệp - Chủ tịch HĐQT Vincom Báo điện tử Dân Trí 11/3/2007: "Theo Ông Lê Khắc Hiệp - Chủ tịch HĐQT Vincom: "Dự án này có vốn đầu tư khoảng 1.500 tỷ đồng. Ngoài nguồn vốn sẵn có, Vincom cũng đang khẩn trương làm thủ tục xin phép Ủy ban Chứng khoán được niêm yết tại sàn chứng khoán TPHCM nhằm phát hành tăng vốn. Theo tính toán, khoảng quý III/2007, công trình sẽ chính thức được khởi công." Công viên có diện tích khoảng 50 ha này sẽ bao gồm rất nhiều các khu vui chơi giải trí, như những trò chơi cảm giác mạnh, khu sân khấu nhạc nước hay những rạp chiếu phim 3D... Bên cạnh đó sẽ có 3 tầng hầm để xe và hai tầng phía trên sẽ là khu trung tâm thương mại. Ông Hiệp nhấn mạnh: Vincom sẽ quyết tâm xây dựng tất cả các khu vui chơi trong dự án này sánh tầm với các nước trong khu vực. Ông Hiệp tự tin khẳng định về năng lực tài chính và kinh nghiệm của các thành viên là Công ty Vincom, Tân Hoàng Minh trong lĩnh vực khai thác bất động sản, vui chơi giải trí". Bà Mai Hương Nội (TGĐ Vincom) Ảnh: H. Huy Báo Thanh niên online 14/3/2007: "Bà Mai Hương Nội - Tổng Giám đốc Vincom: "Hà Nội luôn coi du lịch là hàng đầu nhưng lại thiếu chỗ vui chơi giải trí. Không chỉ kém hấp dẫn khách du lịch nước ngoài mà ngay cả người dân Thủ đô cũng không biết vui chơi ở đâu. Tình trạng này đã dẫn đến thực tế đáng buồn là hàng triệu đô la của dân Hà Nội đã chảy vào các điểm vui chơi giải trí của các nước lân cận. Quyết định đầu tư vào Công viên Thống nhất, chúng tôi muốn tạo nên môt địa điểm vui chơi giải trí xứng tầm cho Thủ đô, đồng thời cũng là một điểm đến để níu chân khách du lịch khi đến với Hà Nội. Từ các dự án vui chơi giải trí khác, chúng tôi thấy phải đầu tư cao cấp để có thể xây dựng một công trình đạt đẳng cấp cao, thực sự hấp dẫn và thu hút được người sử dụng. Thời gian tiến hành dự án còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố nhưng chúng tôi dự kiến sẽ hoàn thành công trình trước tháng 10.2010. Đây sẽ là công trình chào mừng lễ kỉ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội". Dự án khả thi cải tạo và xây dựng công viên Thống Nhất của Ông Đỗ Anh Dũng  (TGĐ Tân Hoàng Minh). Ảnh: H. Huy Tổng Giám đốc Tân Hoàng Minh Đỗ Anh Dũng: "Dự án sẽ cải tạo, nâng cấp và xây dựng công viên thành một công viên vui chơi giải trí gồm 7 khu chính: Khu công trình công cộng; Khu câu lạc bộ văn hóa - thể thao và dịch vụ đi kèm; Việt Nam Cẩm Tú và mô hình 61 tỉnh thành; Khu nhạc nước - sân khấu nổi và các trò chơi sử dụng mặt nước; Khu vui chơi trên cạn; Khu vui chơi mùa đông; Khu công viên nước mini. Riêng Khu vui chơi trên cạn dự kiến bao gồm các hạng mục chính sau: Tháp truyền hình; Sân golf mini; Phòng chiếu phim thực tế ảo; Khu trò chơi tổng hợp; Rồng sinh đôi; Đua ôtô và trượt patin; Tàu lượn siêu tốc; Vượt thác mạo hiểm; Đu quay trống; Đu quay trẻ em; Nhà cười; Ghế bay; Mê cung; Tàu điện bánh hơi; Đu quay con giống 2 tầng; Đua xe con giống; Xe hơi cho thuê; Tách xoay; Nhảy lò xo; Nhảy đệm không khí; Khu trò chơi điện tử... Khu vui chơi mùa đông gồm: Sân trượt băng nghệ thuật; Nhà tuyết - đường trượt tuyết; Nhà băng đăng và các mô hình danh lam thắng cảnh thu nhỏ nổi tiếng châu Âu... Khu công viên nước Biển thần tiên gồm: Khu bể hành động có thác tràn và dây đu trượt cáp; Khu bể dành cho trẻ em gồm nhiều bể nấm, bể con giống, bể lâu đài; Khu tháp trượt bao gồm các đường trượt cao tốc, đa làn, trượt thảm, ống trượt, trượt xoáy, trượt bẻ góc ngang; Ván trượt; Chơi bóng dưới nước...

• KTS Trần Thanh Vân