>> “Chỉ giao trọng trách cho người có tư tưởng Đổi Mới”
>> Tôi mong lãnh đạo quốc gia có tầm nhìn Lý Quang Diệu

Cần nghiên cứu năm nhóm nội dung lớn, gồm tính chất, tên gọi của cương lĩnh; bối cảnh quốc tế, tính chất thời đại trên các khía cạnh chính trị, kinh tế, xã hội và các mối quan hệ quốc tế; đặc trưng của CNXH và con đường đi lên CNXH ở Việt Nam; nhóm các vấn đề kinh tế, như mô hình kinh tế thị trường định hướng XHCN ở Việt Nam khi đã là thành viên WTO, các chế độ sở hữu; nhóm các vấn đề xã hội như phân cấp giàu nghèo, liên minh công-nông-trí, mô hình xã hội dân sự; nhóm vấn đề về hệ thống chính trị và vai trò lãnh đạo của Đảng.

Ảnh: vinhcity.

Qua khảo sát và nhận thấy từ thực trạng thực thi công vụ của đội ngũ cán bộ công chức hiện nay, rất dễ nhận thấy đội ngũ còn nhiều bất cập, được biểu hiện trong các mặt sau:

Thứ nhất là, thiếu kiến thức và hiểu biết về những vấn đề thuộc pháp luật. Do giai đoạn chuyển đổi lâu dài hướng tới một cơ chế mới, đất nước ta chưa xây dựng được một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh và phù hợp. Các quan hệ xã hội được giải quyết trên cơ sở những quy tắc chính trị, đạo đức và các văn bản dưới luật đã dẫn tới những lỗ hổng về kiến thức và hiểu biết về những lĩnh vực đó của đội ngũ cán bộ, công chức hành chính Nhà nước. Điều đó đã gây ra không ít khó khăn đối với việc quản lý và kiểm soát các hoạt động kinh tế - xã hội một cách có hiệu lực và hiệu quả. Kết quả là sự thiếu hiểu biết về pháp luật và thiếu kỷ cương và nề nếp đã ảnh hưởng xấu tới quá trình phát triển.

Thứ hai là, những kiến thức và hiểu biết cần thiết về hành chính công, đặc biệt là các kỹ năng và các quy trình có tính chất kỹ thuật của một nền hành chính công vẫn còn rất hạn chế. Các hoạt động bình thường hàng ngày như soạn thảo các văn bản hành chính, bố trí và sắp xếp lao động, lập kế hoạch, ra quyết định, thanh tra kiểm tra… đến những việc quan trọng như hoạch định chính sách, điều hành bộ máy, sử dụng các nguồn tài chính Nhà nước và các tài sản công… vẫn chưa được thực thi một cách có hiệu quả và khoa học. Tình trạng này dẫn đến sự cháp vá, chồng chéo và trùng lắp chức năng nhiệm vụ tạo nên những hoạt động thiếu hiệu quả.

Ảnh: vietnamnet.

Thứ tư là, đặc biệt là đất nước đang trong quá trình hội nhập, gần hai năm gia nhập WTO. Tuy nhiên những kiến thức về kinh tế đối ngoại, kinh tế thị trường giai đoạn toàn cầu hoá, luật pháp và thông lệ quốc tế… đặc biệt là trình độ ngoại ngữ là những kiến thức đang thiếu trầm trọng trong đội ngũ can bộ công chức hành chính hiện nay. Ta đang thiếu những chuyên gia giỏi am hiểu về những lĩnh vực này. Bằng chứng là đứng trước những vụ kiện bán phá giá (hàng rào kỹ thuật của các đối tác) hay vụ giam giữ thương gia Việt Nam đi hội chợ quốc tế… phản ứng của ta tỏ ra rất lúng túng.

Đấy là chưa kể đến vấn nạn, học chỉ để có bằng đạt chuẩn, để được đề bạt, bổ nhiệm, chứ không phải học để ra làm, học để hành. Điều này lý giải việc kinh phí hàng năm Chính phủ và địa phương bỏ ra nhiều, khá tốn kém để đào tạo bồi dưỡng cán bộ, công chức, nhưng đi đến đâu cũng nghe điệp khúc “trình độ năng lực cán bộ, công chức bất cập”.

Chính những bất cập trên cùng với nạn tham nhũng đã gây mất lòng tin của quần chúng với Đảng và Nhà nước.

Thiết nghĩ trong công tác đào tạo ngoài việc đào tạo những nội dung chính trị, đạo đức rèn luyện kinh qua thực tiển rất cần để khỏi chệch hướng. Tuy nhiên để khỏi tụt hậu, rất cần quan tâm cung cấp những kiến thức về pháp luật, kỹ năng nghiệp vụ về hành chính, kiến thức về khoa học công nghệ và kiến thức về kinh tế pháp luật đối ngoại thời hội nhập… .

Cần phải thống nhất nhận thức với nhau rằng, nếu đội ngũ cán bộ, công chức không có đầy đủ kỹ năng, không đủ sức vận hành bộ máy Nhà nước (chưa nói đến nạn tham nhũng, tiêu cực…) thì đất nước ta sẽ rơi vào nguy cơ tụt hậu và như vậy khó có thể thực hiện dược những nhiệm vụ đề ra trong Cương lĩnh chính trị.

Xin nhắc lại đại ý câu của cố Tổng Bí thư Lê Duẩn: “Có nhiệt tình mà không có kiến thức sẽ trở thành phá hoại”.

• Diệp Văn Sơn