Thách thức với lời dự đoán

Chong Phit Lian - Nhà lãnh đạo giỏi giang của Jetstar

Những biến động về quản lý đó xảy đến vì hãng hàng không giá rẻ này đang chịu thâm hụt từ sự cạnh tranh khốc liệt với Tiger Airways Pte. Ltd., một hãng hàng không giá rẻ do Singapore Airlines Ltd. đầu tư.

Mặt khác, nó cũng như đang phải nhọc nhằn gượng dậy sau sự kiện hợp nhất với đối thủ trước đây - Valuair Ltd. vào tháng 7 năm 2005.

Đúng một tháng sau khi bà Chong nhận nhiệm vụ, Jetstar có nhu cầu đầu tư thêm 31,2 triệu USD từ công ty mẹ và đồng thời phải cắt giảm đội máy bay để ngăn chặn thua lỗ.

Trái với dự đoán của nhiều nhà phân tích rằng hãng này sẽ chỉ có tuổi thọ rất thấp, đến giờ này, nó đã mở rộng mạng lưới đường bay từ Singapore tới 13 điểm đến, trên 8 quốc gia.

Bà Chong đã tuyên bố rằng Jetstar đang trong giai đoạn thực hiện mục tiêu đem lại lợi nhuận trước năm 2009.

Bài học đầu tiên - bài học từ trái lê

Bài học đầu tiên - bài học từ trái lê

Bà đã tự theo học trường Bách khoa ở Singapore và nhận bằng đại học chuyên ngành Kỹ sư chế tạo tại trường Đại học Birmingham, Anh Quốc. Trong thời gian vừa học vừa làm, bà đã hoàn thành bằng Thạc sỹ Quản trị Kinh doanh.

Chong Phit Lian bắt đầu sự nghiệp của mình tại Singapore Precision Industries năm 1975, sau đó làm việc tại United Motor Works. Trước khi đến với Jetstar, bà là từng Chủ tịch và Tổng Giám đốc Singapore Mint, cùng lúc giữ vai trò Giám đốc một vài công ty hoạt động trong lĩnh vực khách sạn và du lịch thuộc SembCorp Industries Ltd.

Dưới đây là cuộc phỏng vấn của phóng viên tờ The Wall Street Journal với bà Chong.

PV: Công việc đầu tiên trong đời bà là gì và bài học lớn nhất đã thu được từ đó?

Bà Chong: Đó là việc bán trái lê ngay trước cửa nhà ở Malaysia khi tôi mới lên 6. Công việc kinh doanh rất tệ, vì tôi chỉ ngồi một chỗ và chờ cho đến khi người qua đường hỏi mua.

Sau đấy tôi mới nhận ra một điều rằng với tấm biển hiệu và những lời mời chào hấp dẫn lượng bán hàng đã tăng vọt. Đó là trải nghiệm đầu tiên của tôi về sức mạnh của của một chiến dịch quảng bá hiệu quả.

PV: Ai là người đã cho bà những lời khuyên kinh doanh hữu hiệu nhất?

Bà Chong: Chính là bố tôi. Ông đã dạy tôi rằng trong bất cứ cuộc thương lượng nào, tôi phải luôn luôn chấp nhận số tiền mà đã được thỏa thuận trước đó. Về cơ bản, điều đó nói lên rằng chúng ta nên có một mục đích cuối cùng và nhất định trong bất kỳ cuộc thương thuyết nào.

Chúng ta cũng nên đánh giá những yếu tố rủi ro luôn biến động theo thời gian và nên quyết định dựa trên quá trình dài liên quan, cũng như việc sử dụng nguồn vốn sao cho hợp lý.

PV: Đâu là thách thức đối với một người phụ nữ kinh doanh trong ngành hàng không, khi mà bà chưa có kinh nghiệm gì về ngành này trước đó? Bà có lời khuyên gì cho những người cần giải quyết những khó khăn tương tự?

Bà Chong: Chỉ cần bạn có trình độ chuyên môn cần thiết cho công việc đang làm, dù đó là chuyên môn quản lý hay kỹ thuật, bạn không nên e ngại khi nam giới đã chiếm ưu thế trong ngành này. Nếu thực sự hiểu sâu sắc công việc đang làm, thì bạn đã được xem như là một chuyên gia rồi.

Tính chuyên môn còn được thể hiện trong khả năng thích ứng và điều chỉnh của chính bạn. Một lời khuyên nhỏ nữa là hãy cố gắng phán đoán trước những bất trắc có thể xảy đến, chuẩn bị sẵn sàng và chú trọng vào những chi tiết, mà đó lại là điểm mạnh của phái nữ.

PV: Cuốn sách nào bà thích đọc nhất?

Bà Chong: Cuốn “Thirty-Six Strategies” (tạm dịch là “Ba Mươi Sáu Kế” từ cuốn Binh Pháp Tôn Tử), đó là tập hợp những câu phương ngôn lâu đời của người Trung Quốc, mô phỏng những sách lược và chiến thuật quân sự. Điều mà tôi thấy hữu ích nhất là kế sách “mượn gió Đông” của Khổng Minh, ngụ ý rằng nên tận dụng những điều kiện sẵn có để phục vụ lợi ích của mình.

Đối với một hãng hàng không giá rẻ với nguồn lực rất hạn chế, chúng tôi thường phải tận dụng những nguồn lực từ bên ngoài. Ví dụ, bằng chiến dịch quảng bá chéo (cross-promotion), tổ chức bởi các trung tâm thương mại lớn và các công ty cung cấp dịch vụ thẻ tín dụng, chúng tôi đã gây dựng nên được hình ảnh của mình, đồng thời cũng thúc đẩy được chiến dịch của họ.

Một ví dụ khác là việc hợp tác của chúng tôi với 7-Eleven (công ty kinh doanh hệ thống cửa hàng thực phẩm ăn nhanh), tạo điều kiện cho khách hàng thanh toán tiền vé máy bay tại nhiều địa điểm bán hàng thuận lợi. Tại Việt Nam, chúng tôi đang sắp xếp một cuộc hợp tác tương tự với một chuỗi cửa hàng ăn nhanh.

PV: Nguyên tắc quản lý bà muốn được hiểu rõ khi mới bắt đầu công việc là gì?

Bà Chong: Phán đoán được các rủi ro và kiểm soát chúng. Trong ngành hàng không, rủi ro chính của chúng tôi là vấn đề kiểm soát giá nguyên liệu xăng dầu và tỉ giá hối đoái.

PV: Điều cốt yếu nào bà muốn các nhân viên mới nên biết?

Bà Chong: Họ nên biết “gia tăng giá trị” và cân nhắc giữa chi phí ngắn hạn trước mắt với lợi ích lâu dài.

Nếu những nhân viên mới muốn sử dụng bất cứ nguồn lực nào, thì họ nên biết cách áng chừng nguồn lực sử dụng một cách hợp lý, với số lượng vốn và thời gian đầu tư phù hợp để đạt hiệu quả cao. Họ nên có thói quen đặt câu hỏi: Việc tận dụng nguồn lực đó sẽ đem lại những lợi ích gì?

PV: Ở cương vị là một nhà quản lý, bà đã từng phải đưa ra quyết định nào khó khăn nhất?

Bà Chong: Ở công việc trước của tôi, khi tôi phải ngừng một đơn vị kinh doanh. Mua hay bán thiết bị là quyết định dễ dàng, nhưng khi một quyết định có liên quan đến yếu tố con người, thì việc đó không hề dễ. Tôi phải dành thời gian và tâm trí để giúp họ tìm những công việc mới cũng như thích ứng với công việc đó.

PV: Với vai trò là một người quản lý, quyết định nào bà cho là thỏa đáng nhất?

Bà Chong: Đó là khi tôi khuyến khích nhân viên của tôi tiến xa hơn giới hạn cho phép. Có thể coi đó là trực giác của một người phụ nữ. 

Đôi khi tôi cũng hiểu rất rõ điểm mạnh của một người có thể được phát huy tốt hơn, nếu đặt ở một bộ phận khác hay một đất nước khác. Có khi chính họ cũng chẳng thể chắc chắn về bản thân mình. Giúp đỡ họ trên từng bước đường, và khi họ thành công, tôi thấy rất vui.

PV: Bà cho rằng yếu tố nào là quan trọng nhất của một người quản lý giỏi?

Bà Chong: Khả năng tạo ra giá trị và quản lý các nguồn lực, khả năng giao tiếp tốt và biết chia sẻ kinh nghiệm, và khả năng phản biện một cách tích cực.

PV: Xin cảm ơn bà đã trả lời phỏng vấn!.

• Song Hà (Dịch từ The Wall Street Journal)