>> Thủ tướng hạ quyết tâm giải quyết khó khăn đất nước
>> Chống lạm phát: Gõ cùng một phách
>> Sống chung với lạm phát

Đổi ngôi

Khủng hoảng kinh tế không còn là mối đe doạ tiềm ẩn, từ rất xa, mà đang dần trở thành hiện thực, lạnh lùng, khắc nghiệt. Qua các phương tiện truyền thông đại chúng, hình ảnh những người nắm giữ trọng trách quốc gia ngồi bàn bạc trong khuôn khổ các cuộc họp, hội nghị, chất vấn ở cấp cao, đã được chuyển tải đến công chúng.

Những người lãnh đạo nói về lạm phát, về tốc độ tăng giá tiêu dùng phi mã, về thị trường chứng khoán đang trượt dốc,... nói chung, về những diễn biến xấu trong đời sống kinh tế, sau đò, chỉ ra những việc cần làm để khai thông bế tắc, khó khăn.

Những quyết sách cần thực thi để đưa đất nước vượt qua giai đoạn khó khăn cũng đã được công bố.

Tuy nhiên, trước ngày 30/3, trong các động thái bắt nguồn từ nhà chức trách, người dân chỉ tham gia trong tư thế chủ thể ngôi thứ ba, theo dõi, nghe ngóng và chấp nhận. 

Người dân chưa có cơ hội tiếp nhận thông tin với tư cách là người được gọi một cách trực tiếp, đích danh để nói chuyện, là bên kia trong quan hệ song phương, trao đổi tâm sự và ý chí, với người cầm quyền.

Ngày 30/3, lần đầu tiên, người đứng đầu Chính phủ đã chuyển thông điệp chính thức tới dân, thông tin cho dân về tình hình, giải thích chính sách, kêu gọi sự đồng thuận của nhân dân.

Đối thoại - chất xi măng xây dựng đồng thuận

Trong các thể chế dân chủ, nói chuyện với dân là loại giao tiếp chính trị đặc biệt của những người lãnh đạo quốc gia. Đó được coi là phương tiện chuyển đến quốc dân thông điệp chính thức của người cầm quyền, rất cần thiết và hữu ích trong những trường hợp đất nước đang đứng trước thách thức đối với vận mệnh của mình, chẳng hạn, khi có chiến tranh, thiên tai, suy thoái kinh tế.

Về nội dung, thông điệp ấy, trước hết, mang ý nghĩa lời khẳng định trước nhân dân sự hiểu biết tường tận của người lãnh đạo quốc gia về tình hình đất nước, nhất là về những vấn đề đang nổi cộm.

Qua nói chuyện, người lãnh đạo làm cho dân thấy bản thân mình đang cùng với nhân dân sống trong một khung cảnh xã hội chung, có những mối lo lắng, bận tâm chung để chia sẻ.

Đó còn là sự thừa nhận của người cầm quyền về vai trò chính của người dân, bên cạnh người cầm quyền, trong đời sống chính trị, kinh tế, xã hội của đất nước, đặc biệt là trong việc giải quyết các vấn đề gây bức xúc. Người lãnh đạo coi dân là chỗ dựa của nhà chức trách trong quá trình đưa đất nước vượt qua thử thách.

Về phần mình, người dân hiểu và yên tâm rằng giữa cơn phong ba, con tàu đất nước vẫn được lèo lái một cách vững vàng. Sự tin tưởng hỗ tương ấy là chất xi măng xây dựng sự đồng thuận giữa Nhà nước và nhân dân.

Vả lại, khi nói chuyện chính thức với dân, người cầm quyền coi nhân dân là chủ thể giao tiếp ở ngôi thứ hai và sẽ gọi dân bằng những danh xưng vừa trang trọng, vừa thân thiết, gần gũi, như đồng bào, quốc dân, bà con… Cách xưng hô đặc biệt đó sẽ khiến người dân cảm thấy được nhà chức trách quan tâm, tôn trọng.

Điều này, cùng với phong thái diễn đạt sống động, thể hiện sự chân tình và tinh thần trách nhiệm, giúp cho thông điệp của người cầm quyền được người dân tiếp nhận với thái độ trân trọng, tích cực.

Bằng cách nói chuyện với dân, người cầm quyền uốn nắn ứng xử của toàn dân theo một khuôn mẫu chung, từ đó, tạo ra sự thống nhất trong hành động của nhân dân và cả của bộ máy nhà nước, nhằm thực thi chính sách được đề ra.

Có lời nói, cách nói thuyết phục, thấu tình, đạt lý, người cầm quyền có thể tập họp, tổ chức nhân dân thành một lực lượng vật chất to lớn có khả năng xoay chuyển tình thế.

Quan trọng hơn hết, quá trình hành động chung theo lời kêu gọi của người lãnh đạo quốc gia sẽ tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển tình thân ái, tương trợ gắn bó giữa các thành viên xã hội.

Điều đó, đến lượt mình, trở thành chất liệu bồi dưỡng tinh thần đoàn kết dân tộc và lòng yêu nước, là cơ sở vững chắc cho sự trường tồn và lớn mạnh của dân tộc, quốc gia.

• TS. Nguyễn Ngọc Điện