- Một số người cho rằng thành lập một tổ chức truyền thông quốc tế mới vào thời điểm này, thời điểm truyền thông Mỹ đang đối mặt với khủng hoảng nghiêm trọng, là một việc quá mạo hiểm. Ông sẽ nói sao?

Chúng tôi thực lòng tin tưởng rằng đây chính là thời điểm đúng đắn hoàn hảo để khai trương GlobalPost. Việc đưa tin về thế giới của truyền thông Mỹ đang giảm đến mức thấp lịch sử chưa từng có. Đáng buồn là trong năm 2009, tác động tồi tệ của suy thoái còn có thể khiến mức độ thông tin này giảm hơn nữa ở cả báo in và truyền hình.

Chúng tôi đang có một cơ hội chưa từng có để lấp chỗ trống này và đem đến cho người Mỹ, và hơn thế là người dân trên khắp thế giới, những thông tin cơ bản về những vấn đề nhân sinh quan trọng.

Ông Philip S. Balboni, Chủ tịch kiêm CEO của GlobalPost. Ảnh: BostonHerald

Chúng tôi cũng tin rằng bình minh mới ở chính quyền Washington, dưới sự lãnh đạo của Tổng thống tân cử Barack Obama, sẽ mở ra một chương mới đầy táo bạo trong lịch sử nước Mỹ và trong quan hệ của Mỹ với thế giới, cũng như quan hệ của thế giới với Mỹ. Điều đó đặt GlobalPost trước một cơ hội tuyệt vời để ghi lại sự đột phá của nhiệm kỳ Tổng thống Obama và những thay đổi không thể tránh khỏi trong chính sách đối ngoại của Mỹ.

- Hiện đang có rất nhiều báo trực tuyến lớn như New York Times, Time, IHT… Global Post sẽ có những kế sách khác biệt gì để cạnh tranh một cách hiệu quả và giành vị thế xứng đáng trong thị trường báo trực tuyến?

Đó đều là những tổ chức truyền thông quan trọng và uy tín, nhưng họ đã chọn cách ưu tiên đưa những thông tin mang tính sự kiện lớn hàng ngày. Các phóng viên của GlobalPost lại tập trung chú ý đến rất nhiều những câu chuyện quan trọng trong chính trị, kinh tế, trong đời sống xã hội và văn hoá của các quốc gia, những câu chuyện đang lộ ra hoặc đang bị các phương tiện truyền thông truyền thống đưa tin chưa đúng tầm.

Hơn thế nữa, người hưởng thụ thông tin trực tuyến ngày nay không chỉ vào một hay hai trang web để cập nhật thông tin về thế giới mà luôn tìm kiếm ít nhất là 5 trang để có một cái nhìn toàn diện hơn về thế giới. Đó chính là thay đổi quan trọng nhất mà Internet đã mang lại - một môi trường mở và rộng rãi cho tất cả các nguồn tin mới.

Thách thức đối với GlobalPost vì vậy không phải là hất cẳng hay thay thế vị thế của nytimes.com hay washingtonpot.com hay bất cứ tổ chức truyền thông truyền thống nào trong lòng độc giả, mà là phải trở thành một trong số không nhiều các website mà một người hưởng thụ thông tin nghiêm túc sẽ vào xem mỗi ngày hoặc mỗi tuần.

Đưa tin toàn diện về mọi nơi trên thế giới

- Từ quan điểm các các nhà báo kỳ cựu và các chuyên gia truyền thông, GlobalPost cho rằng truyền thông ngày nay, đặc biệt là báo trực tuyến, đang thiếu điều gì? GlobalPost sẽ bù đắp như thế nào?

Có rất nhiều yếu tố đang thiếu. Trong đó phạm vi đưa tin về thế giới là điều quan trọng nhất, vì các nước nhỏ và các nước đang phát triển gần như bị lờ đi hoàn toàn. Một trong những nhiệm vụ cơ bản của GlobalPost chính là đưa tin một cách toàn diện về tất cả các khu vực và đặc biệt là về các nước đang phát triển.

- Hầu hết các tổ chức truyền thông lớn đều bỏ hoặc cắt giảm bộ phận tin quốc tế cũng như đội ngũ phóng viên quốc tế của họ. Tại sao GlobalPost lại chọn tập trung vào đưa tin quốc tế? Ông có nghĩ làm vậy là đúng lúc không, đặc biệt là khi rất nhiều chuyên gia cho rằng công chúng Mỹ đang ngày càng ít quan tâm đến thế giới bên ngoài?

Như tôi đã nói ở trên, đang có một lỗ hổng lớn trong việc đưa tin quốc tế của truyền thông Mỹ. Một phần nguyên nhân xuất phát tự nhận định sai lầm rằng người Mỹ không quan tâm đến những gì đang xảy ra trên thế giới; nguyên nhân khác là do sự hậu thuẫn kinh tế của truyền thông truyền thống đang gặp khó khăn, buộc họ phải cắt giảm chi tiêu trong nhiều lĩnh vực và có thể vì đưa tin quốc tế là bộ phận nặng nhất.

Nhưng nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng hàng triệu người Mỹ vẫn quan tâm sâu sắc đến các vấn đề trên thế giới và đặc biệt là tại một số quốc gia. Thanh niên Mỹ cũng vậy, nhất là các sinh viên đại học, là thế hệ có khuynh hướng toàn cầu hoá mạnh nhất trong lịch sử nước Mỹ.

- Lựa chọn cho mình mô hình chỉ có báo trực tuyến, GlobalPost.com sẽ làm thế nào để tạo ra lợi nhuận để trả lương cho 70 phóng viên và một số biên tập viên? Và tất nhiên thu lại tiền cho các nhà đầu tư?

Đầu tiên, chúng tôi đã xây dựng một tổ chức truyền thông gọn nhẹ và hiệu quả với chi tiêu được kiểm soát chặt chẽ. Cách nhanh nhất để thành công và thu lợi chắc chắn không phải là vung tiền chi tiêu thật nhiều.

Thứ hai, chúng tôi tạo ra ba cách để thu lợi nhuận: quảng cáo trên GlobalPost.com; cung cấp nội dung có thu phí cho các báo và trang web ở Mỹ cũng như ở các nước khác; và thứ ba, có lẽ cũng là cách táo bạo nhất - tạo ra hình thức cung cấp thông tin quan trọng có thu phí cho các thành viên của GlobalPost - một hình thức có tên là Passport. Trang chính của GlobalPost.com là miễn phí đối với tất cả mọi người, nhưng Passport sẽ cung cấp những nội dung đặc biệt quan trọng độc quyền cho các thành viên với mức phí hàng năm là 199 USD.

Ảnh chụp màn hình giao diện của GlobalPost.

Đem tiếng nói đến cho những người không có tiếng nói

- GlobalPost cam kết sẽ nói lên những tiếng nói mà các thế lực truyền thông đã lờ đi và kể những câu chuyện chưa ai biết? Vậy đó là những tiếng nói nào, những câu chuyện gì? Và làm thế nào để những tiếng nói, câu chuyện đó tìm đến GlobalPost?

Các phóng viên của chúng tôi đều phải sinh sống ở những nước mà họ đưa tin, vì vậy họ rất quen thuộc với nhịp điệu cuộc sống ở những nước đó và có những nhận định và thông tin tường tận về những vấn đề quan trọng mà truyền thông truyền thống chưa chú ý. Đó là một phần sống còn trong nhiệm vụ và triết lý của chúng tôi.

Theo lời của Tổng biên tập Charles Sennott, đó chính là sự thật cơ bản mà chúng tôi theo đuổi và chỉ có thể có được từ những quan sát chuyên nghiệp tại chỗ. Cả Charlie và tôi đều tin rằng những người đưa tin giỏi nhất là những người đã đi đến mòn cả đế giày. Chúng tôi tin tưởng vào việc lắng nghe và không ngại đặt mình vào cả những quan điểm mà mình chưa hề nghĩ tới và thậm chí thay đổi quan điểm nếu cảm thấy bị thuyết phục.

Chúng tôi tin rằng những phóng viên tốt không chỉ là người chỉ ra được hai mặt của một vấn đề, họ còn phải đào xới dữ liệu và xem xét mọi mặt để tạo ra một nhận thức mới về những vấn đề phức tạp mà chúng ta đang đối mặt trên khắp thế giới. Chúng tôi tin tưởng vào việc đem tiếng nói đến cho những người không có tiếng nói. Chúng tôi tin tưởng vào việc tôn trọng những đức tin khác nhau, những nền văn hoá khác nhau và những cách nhìn nhận thế giới khác nhau.

- Blog và các mạng xã hội đang có vai trò ngày càng lớn trong đời sống thông tin thế giới. GlobalPost sẽ làm thế nào để tận dụng những nguồn thông tin này?

Chúng tôi có một Giám đốc Blog toàn cầu. Vị này đã dành cả nửa năm để sục sạo khắp thế giới để tìm ra những blogger có suy nghĩ và thú vị nhất và viết bằng tiếng Anh ở 45 quốc gia mà GlobalPost có phóng viên, cũng như ở tất cả các chủ đề mà chúng tôi quan tâm. Chúng tôi sẽ có hơn 300 blogger trên GlobalPost vào thời điểm khai trương. Các bài viết mới của các blogger sẽ được đưa lại toàn bộ trên website của chúng tôi, nhưng chúng tôi khuyến khích độc giả của mình gửi bình luận về trang gốc của các blogger để họ có thể hưởng lợi từ những đặt hành thêm từ GlobalPost.

Độc giả có thể tìm thấy các blog trên trang chủ, các trang khu vực và quốc gia, các như các trang chủ đề của GlobalPost, nhưng đều được đánh dấu rõ ràng là blog, để phân biệt với các sản phẩm báo chí từ chính các phóng viên của chúng tôi. Chúng tôi cũng nếu rõ rằng đó không phải là quan điểm của GlobalPost mà chỉ là quan điểm cá nhân của mỗi blogger.

Ông Charles M. Sennott, Tổng biên tập của GlobalPost. Ảnh: Boston.com

Việt Nam là một đất nước quan trọng

- GlobalPost nhấn mạnh phương châm đem đến "những thông tin và phân tích độc lập, đáng tin cậy và sâu sắc từ mọi vùng miền trên thế giới”. Vậy GlobalPost lựa chọn các đối tác tại các nước trên khắp thế giới như thế nào để đạt được phương châm này?

Các phóng viên của chúng tôi được lựa chọn vì kinh nghiệm làm báo rất chất lượng , nền tảng học vấn và hiểu biết sâu sắc của họ về đất nước mà họ bám tin, họ thậm chí còn sử dụng thông thạo ngôn ngữ chính của các quốc gia đó.

Bên cạnh các phóng viên, chúng tôi cũng chọn ở mỗi nước một đối tác thông tin duy nhất, và ở Việt Nam là VietnamNet. Ở GlobalPost chúng tôi đã cam kết với nhau sẽ đặc biệt quan tâm đến việc đưa tin về Việt Nam, một đất nước quan trọng nhưng vẫn chưa được các truyền thông Mỹ quan tâm một cách xứng đáng. Chúng tôi rất tự hào được hợp tác với VietnamNet, một tổ chức truyền thông tiên phong, cũng như được có cơ hội chia sẻ các nguồn thông tin và các sản phẩm báo chí.

- Tại sao GlobalPost lại chọn Việt Nam, một đất nước rất nhỏ, và có vẻ là một địa điểm không quan trọng đối với việc đưa tin? GlobalPost sẽ đưa những câu chuyện gì về Việt Nam?

Chúng tôi cho rằng Việt Nam là một trong những quốc gia quan trọng nhất trên thế giới, đặc biệt là với nước Mỹ. Cuộc sống và lịch sử của hai nước sẽ mãi mãi gắn với nhau bởi cuộc chiến tranh Việt Nam. Gần 3 triệu người Mỹ đã chiến đấu trực tiếp ở Việt Nam và Việt Nam, ngược lại, đã đánh động đến mục đích sống của hàng triệu người Mỹ khác. Tuy nhiên hai nước đã chuyển dần từ xung đột sang tình bạn, phát triển các mối quan hệ kinh tế, văn hoá và du lịch để làm giàu cho cả hai nước.

GlobalPost thấy ở Việt Nam điều cốt yếu nhất trong cơ hội chung đang đặt ra trước mắt chúng tôi: thay đổi cách đưa tin về những vấn đề mà người Mỹ đang bị hạn chế thông tin, thay những thông tin không hề tồn tại bằng những bản tin thông minh, sống động và thú vị từ chính các phóng viên của chúng tôi và từ đối tác VietnamNet. Chúng tôi muốn đem đến những câu chuyện đặc biệt về dũng khí, tinh thần kinh doanh và sự đổi mới đang diễn ra ở Việt Nam hôm nay đến với độc giả của chúng tôi ở Mỹ.

• Thuỷ Chung