Hàng này, bạn tiêu tốn không ít thời gian vào những việc như tìm chìa khóa, lục lại đống tài liệu... Chúng rõ ràng ảnh hưởng đến hiệu quả làm việc của bạn. Nếu muốn, bạn có thể ghi nhớ mọi thứ một cách rất dễ dàng, và còn hơn thế nữa.

Quan trọng nhất, Eran khuyên, điều đầu tiên mà bạn cần làm là từ bỏ ý nghĩ: "Tôi không có khả năng nhớ dai" hoặc "Não của tôi không tốt". Sau đó, mọi việc trở sẽ nên dễ dàng hơn với sự trợ giúp của các kĩ thuật ghi nhớ mà người Do Thái đã truyền từ đời này qua đời khác.

Đúng vậy, Eran Katz là một người Do thái và trí nhớ đáng kinh ngạc của ông, như ông thừa nhận, thực ra chẳng có gì là bí ẩn. Tất cả đều là những kĩ thuật được rèn luyện một cách thành thục và kiên nhẫn.

Eran "nạp" các con số vào đầu chỉ một lần rồi nhắc lại chính xác 30 con số ngẫu nhiên.
Ảnh: Linh Thuỷ

Vậy người Do Thái thì sao? Họ thông minh hơn những người bình thường? Vì sao đi đến đâu người ta cũng nói về "phương pháp Do Thái", con đường Do Thái, hay cách của người Do Thái? Tại sao người Do Thái trên khắp thế giới lại đạt được những thành côn vượt trội trong mọi lĩnh vực? Có thể học được gì từ dân tộc đặc sắc này?

Tuần Việt Nam hỏi ngay Eran Katz - một người Do Thái xuất sắc - về những tính cách và phẩm chất của dân tộc này.

- Để nói ngắn gọn về "cách của người Do Thái", hay "con đường Do Thái", ông sẽ nói gì?

Người Do Thái chọn cho riêng mình một cách làm việc. Họ biết cách sử dụng kinh nghiệm của những người khác, và đi một con đường thông minh nhất để đến đích.

- Người ta thường nói người Do Thái thông minh. Người Do Thái thành công ở khắp nơi. Có người còn mạnh bạo dùng chữ "Đế chế Do Thái". Họ chỉ chiếm 0,25% dân số thế giới (số liệu năm 2000), nhưng chiếm đến 40% số luật sư làm việc trong các hãng luật và 20% giáo sư tại các trường đại học hàng đầu của Mỹ. Ông có thể đưa ra một vài kiến giải vì sao người Do Thái được gọi là thông minh và vì sao họ trở nên thông minh?

Người Do Thái thông minh, theo tôi, một lý do quan trọng là bởi họ luôn tìm kiếm những mẫu hình người thông minh.

Thần tượng của họ không phải là các ngôi sao ca nhạc, diễn viên điện ảnh hay siêu mẫu thời trang. Thần tượng của họ là những người thông minh. Khi tìm và tôn thờ hình tượng đó, chính bản thân họ sẽ luôn khiến mình trở nên thông minh hơn - hành động thông minh hơn, làm việc thông minh hơn.

Eran Katz. Ảnh: laodong.com.vn

Nhìn lại lịch sử của dân tộc Do Thái suốt hơn 2000 năm nay, đó là một lịch sử đau thương và mất mát.

Người Do Thái đối mặt với sự kì thị ở khắp nơi. Họ đã không có một mảnh đất cho riêng mình. Bất cứ cuốn sách nào của họ viết ra hoặc ghi chép về họ đều có nguy cơ bị đốt hết. Cách duy nhất để lưu giữ toàn bộ lịch sử dân tộc mình là ghi nhớ trong đầu. Thế hệ này truyền cho thế hệ khác.

Lịch sử của họ, như thế, không có bất cứ thế lực nào xóa bỏ được.

- Ông từng viết trong cuốn sách của mình rằng nếu muốn thành công, bạn cần phải trở thành "người bên ngoài", phải dám bước ra khỏi nơi mình đã gắn bó quá lâu. Nhưng điều đó có đe dọa đến việc pha tạp văn hóa, lối sống và dẫn tới suy nghĩ "sùng ngoại"?

Hãy thẳng thắn để nhìn nhận ra rằng, chính những người đi xa khỏi cộng đồng của mình, đến sống với một cộng đồng khác, mới là người có ý thức rõ ràng nhất về việc bảo vệ truyền thống của mình.

Khi sống quá lâu trong một môi trường, họ quen với nó, và làm theo các quy định, chứ không hẳn là ý thức rõ về nó.

Khi đến Mỹ, nhiều sinh viên Do Thái đã từng bị đối xử không công bằng, bị kì thị. Do vậy, họ cảm thấy họ phải làm gì đó để bảo vệ danh dự. Họ học hành cực kì chăm chỉ. Họ tìm ra cách thông minh nhất để trở nên vượt trội.

Tôi nghĩ, người Việt Nam cũng vậy. Tôi biết có rất nhiều sinh viên Việt Nam đang dẫn đầu trong các trường đại học của Mỹ, châu Âu...

Cái gì khiến cho họ trở nên vượt trội như vậy? Bởi vì họ buộc phải làm như vậy để tồn tại và khẳng định mình.

- Khi nói đến các động lực của sự thành công, ông thường nhắc đến hai từ tâm huyết và khát vọng. Vậy khát vọng Do Thái là gì?

Là trở thành một dân tộc hạnh phúc. Hạnh phúc và hạnh phúc mỗi ngày.

Người Do Thái không có các công cụ bằng vũ khí, bạo lực để chống lại ai cả. Tất cả những gì họ có là trí tuệ. Càng chịu nhiều bất công và đau khổ, họ càng phải nỗ lực vượt trội về trí tuệ.

- Và giáo dục được coi là chính sách quan trọng nhất trong nhà nước Do Thái?

Đúng vậy. Giáo dục không chỉ là cái gọi là "chính sách", mà là nhu cầu thực sự của mỗi người Do Thái.

Họ có thể  đói khát, có thể sống trong điều kiện sinh hoạt rất thấp, nhưng họ không thể không có giáo dục, học hỏi - và tiếp tục học hỏi.

- Trong các tác phẩm và bài giảng của mình, ông rất nhấn mạnh đến tầm quan trọng của truyền thống dân tộc. Có thể hiểu thế nào về vai trò của truyền thống đối với sự phát triển trong tương lai của dân tộc đó?

Truyền thống là động lực cực kì quan trọng để bản thân mỗi người Do Thái tiếp tục tồn tại. Họ tồn tại để giữ gìn truyền thống mà họ đã có. Và họ bảo vệ truyền thống đó đến cùng.

- Cũng như dân tộc Do Thái, dân tộc Việt Nam có một lịch sử dài gắn với chiến tranh và mất mát. Ở thời điểm hiện nay, điều quan trọng là làm thế nào để khắc ghi điều đó trong tâm thức thế hệ trẻ?

Đây là thách thức đối với rất nhiều dân tộc. Người Do Thái sống ở mọi nơi trên thế giới, nhưng họ vẫn giữ gìn một tính cách Do Thái. Đó là cái không thể mất đi được, cho dù họ có phải đánh mất bất cứ thứ gì.

Và bạn hãy nhìn mà  xem, vì thế mà họ tồn tại, và phát triển mạnh mẽ.

Đó có lẽ là một bài học cho những ai, những dân tộc muốn phát triển chăng?