Đối mặt với thách thức

Gay cấn nhất Rösler phải đàm phán, nằm ở chính sách bảo hiểm sức khoẻ, thuộc chức năng của Bộ Y tế - một bộ phải đương đầu với những chính sách nan giải nhất trong chính phủ, bị giằng xé bởi quyền lợi từ nhiều phía.

LTS: Tiếp nhận Bộ Y tế, Philipp Rösler đã phải thừa kế một ngân quỹ bảo hiểm đang thâm thủng tới 7,5 tỷ Euro, với một đội ngũ hành chính đã mang dấu ấn 9 năm do Đảng SPD tiền nhiệm điều hành, không như hồi ở Niedersachsen ông có cả một đội ngũ hành chính đông đảo quen biết tin cậy ủng hộ; thêm vào đó lại hoạt động ở chính trường Berlin hãy còn lạ lẫm với ông. Bài viết tiếp theo của TS. Nguyễn Sĩ Phương sẽ giúp quí vị độc giả phần nào hiểu được những khó khăn mà "tài tử chính trị" Philipp Rösler phải tìm cách vượt qua.

Tận 2 ngày trước khi công bố nhân sự, Rösler vẫn nhất mực khước từ, bởi ông là trụ cột chắc chắn của liên minh chính phủ CDU và FDP ở Niedersachsen, vì thế ông không thể rời bỏ.

Nhưng quyết định của ông rốt cuộc thay đổi vào phút chót. Kết quả bầu cử Quốc hội Liên bang ngày 27/9/2009, với 27 đảng phái tranh cử, đã kết thúc chính phủ do 2 Đảng lớn nhất SPD và Union liên minh cầm quyền trước đó.

Phlipp Rösler và vợ

 

Liên minh SPD và Union vốn là điều dân chúng không mong muốn (bởi như vậy sẽ đánh mất vai trò giám sát chính phủ mà chỉ 1 trong 2 đảng lớn tách ra mới đủ khả năng), đem lại thắng lợi lớn cho đảng FDP thay thế vị trí SPD, đưa Rösler lên vũ đài chính trị liên bang, dẫn đầu đảng FDP đàm phán với Union về các chính sách cơ bản cho chính phủ liên minh - một công việc gian nan nhất, điều kiện tiên quyết cho một chính phủ hỗn hợp hoặc ra đời hoặc chết từ trứng nước, mà chính giới vẫn thường gọi là một cuộc hôn nhân bắt buộc.

Bởi mỗi đảng đều có một chính sách phân biệt với đảng khác, hứa hẹn với cử tri khi tranh cử, cần phải giữ, trong khi chính phủ chỉ có một, không thể cùng lúc thực hiện chính sách của cả 2 đảng nhiều điểm trái ngược nhau.

Trong số những chính sách đạt được thoả thuận (như: từ năm 2010, những gia đình có con, thu nhập miễn thuế được tăng lên 7.008 Euro/năm/1 con; tiền con tăng thêm 20 Euro/1 con/1 tháng; cấp 150 Euro/tháng cho những bà mẹ tự chăm sóc con nhỏ ở nhà; về xã hội, cấm trả lương vi phạm đạo lý dưới mức 2/3 lương bình quân; cấp học bổng tài năng 300 Euro/tháng cho 10% tổng số sinh viên; đồng nhất hoá hệ thống hưu trí 2 miền Tây và Đông Đức...).

Gay cấn nhất Rösler phải đàm phán, nằm ở chính sách bảo hiểm sức khoẻ, thuộc chức năng của Bộ Y tế - một bộ phải đương đầu với những chính sách nan giải nhất trong chính phủ, bị giằng xé bởi quyền lợi từ nhiều phía, chừng như đối nghịch nhau giữa một bên chủ thuê việc (muốn đóng phí bảo hiểm cho người làm công thấp như có thể), nhà sản xuất thuốc (muốn lợi nhuận cao như có thể), hãng bảo hiểm y tế (muốn có nhiều ngân quỹ nhất), với một bên bệnh nhân, người lao động đóng bảo hiểm (muốn được điều trị tốt nhất, nhưng ít tốn kém nhất, đóng bảo hiểm thấp nhất).

Nan giải đến nỗi, vị Bộ trưởng tiền nhiệm từng tại vị 9 năm, trong buổi bàn giao nhiệm sở cho Rösler đã phải thốt lên: Không thể có vụ nổ big bang trong chính sách sức khoẻ, để giải quyết được mọi vấn đề. Nếu có thì chúng tôi đã làm.

Đã thế, chương trình tranh cử phía Union vẫn khẳng định tiếp tục chính sách sức khoẻ hiện tại của họ, đối lập với FDP muốn cải cách toàn bộ chính sách đó. Trải qua các phiên đàm phán căng thẳng, Rösler như giới quan sát đánh giá "một con người hoàn hảo tuyệt vời (báo Welt)", thông minh, nhanh nhậy, cụ thể và biết cân bằng đòi hỏi các bên, đã đem lại thắng lợi lớn cho Đảng FDP; chính sách cải cách của họ được chấp nhận, ngoại trừ điều kiện, thực hiện tiếp một năm quá độ theo chính sách cũ của Union.

Từ năm 2011 sẽ áp dụng chính sách của FDP: phí bảo hiểm được tính một mức đổ đồng, bất kể lương cao hay thấp; phần phí bảo hiểm chủ thuê việc phải đóng góp không thay đổi, để khuyến khích chủ lao động thuê nhân công.

Những lao động không đủ khả năng chi trả sẽ được nhà nước hỗ trợ bằng chính sách thuế. Với mức phí bảo hiểm đổ đồng đó, hãng bảo hiểm nhà nứơc chỉ gánh chịu chi phí cho những điều trị cơ bản, ai muốn hưởng điều trị trên mức đó, thì phải tự trả thêm.

Rösler cho đó là giải pháp tối ưu, rõ ràng, thay hệ thống chăm sóc sức khoẻ xưa nay chỉ dựa trên tư tưởng đoàn kết (người giàu phải đóng phí bảo hiểm nhiều hơn bù đắp cho người nghèo đóng ít hơn để cùng hưởng một tiêu chuẩn chăm sóc sức khoẻ ngang nhau) bằng một hệ thống dựa trên quan điểm, người đóng bảo hiểm tự chịu trách nhiệm và được quyền quyết định sức khoẻ của mình, vừa tốt hơn, lâu dài hơn và chắc chắn không đắt hơn hiện nay.

Chính sách trên nhận được sự chào đón nhiệt liệt của Hiệp hội chủ thuê việc, Hiệp hội bảo hiểm tư nhân, cho rằng đó là một sự thay đổi cần thiết, từng công dân có nhiều cơ hội lựa chọn cách thức bảo hiểm thích hợp cho mình, chặn hẳn khuynh hướng một mô hình trứơc đây, ngày càng chịu sự can thiệp của nhà nước.

Ngược lại các hiệp hội xã hội khác, các công đoàn, các hãng bảo hiểm nhà nứơc, các đảng đối lập lên tiếng phản đối coi chính sách đó về mặt xã hội là bế tắc, về kinh tế là sai lầm, bất lợi cho người lao động lương thấp.

Thậm chí Đảng NPD, MdL mang tư tưởng cực hữu, còn chỉ trích nhằm thẳng vào cá nhân Tân Bộ trưởng, nhân sự này làm cho người ta tưởng nước Mỹ đang trở thành hiện thực ở Đức. Cơ hội thăng tiến như ông, hàng trăm nghìn trẻ em Đức của các gia đình hưởng trợ cấp xã hội Đức chỉ có thể mơ. Nhiều trẻ em sẽ không thể theo được bước ông, nếu Tân Bộ trưởng buộc người làm công phải chịu áp lực bởi gánh nặng chi phí bảo hiểm lớn, trong khi phần đóng góp của chủ thuê việc lại không đổi. Không lạ gì hệ thống an sinh bê bét ở đất nước gốc gác Việt Nam của ông. Chúng ta không cần chính sách kiểu đó".

Cái gì phải đến sẽ đến, Philipp Rösler đã đàm phán thành công chính sách sức khoẻ, không thể không gánh vác bộ y tế chịu trách nhiệm thực hiện nó, 1 trong 4 bộ được giao cho Đảmg FDP nắm, buộc Philipp Rösler phải nhận lời chỉ vài giờ sau đề nghị. Ông trẻ nhất trong nội các Chính phủ mới gồm 16 thành viên, tuổi bình quân 51 tuổi, có 11 tiến sỹ, 4 tốt nghiệp đại học, 1 kỹ thuật viên.

Tuy nhiên, tiếp nhận Bộ Y tế, Philipp Rösler đã phải thừa kế một ngân qũy bảo hiểm đang thâm thủng tới 7,5 tỷ Euro, với một đội ngũ hành chính đã mang dấu ấn 9 năm do Đảng SPD tiền nhiệm điều hành, không như hồi ở Niedersachsen ông có cả một đội ngũ hành chính đông đảo quen biết tin cậy ủng hộ; thêm vào đó lại hoạt động ở chính trường Berlin hãy còn lạ lẫm với ông.

Hiện tượng tài tử chính trị "Phillipp Schröder" trả lời phỏng vấn.

Hiện tượng tài tử chính trị Phillipp Schröder, (báo Bild còn ghép tên ông với một danh hiệu chính giới xưa nay chưa ai có: Shooting-Star; nghĩa tiếng Đức là sao sa rực trời, hoặc nhanh như tên bắn; cũng là tên giải thưởng cao nhất được Tổ chức Phim châu Âu EFP trao tặng cho những tài tử điện ảnh trẻ từ năm 1998) được giới phân tích giải mã nguồn gốc từ lúc ông học phổ thông: Lúc đó ông được bầu làm phát ngôn viên (như lớp trưởng ở ta), nhưng lại không chịu được thầy giáo chủ nhiệm lớp mình theo đảng cực hữu ghét người nước ngoài, đã tổ chức những cuộc thảo luận sôi nổi, các hoạt động đa văn hoá, và đòi vị giáo viên từ chức.

Người giáo viên đã nghĩ ngay đây đích thực sẽ là một nhà chính trị. Philipp Rösler đã tạo nên một dấu ấn riêng trên chính trường Đức, được giới quan sát tổng kết: mỗi lần tấn công, ông bảo đảm chừng mực, lịch sự, không làm tổn thương nhân cách đối phương.

Ông nói nhanh, sắc bén khi chỉ trích, điểm đúng huyệt, nhưng tuân thủ luật hoàn hảo, không chơi xấu đối thủ kiểu đấm bốc vào vùng cấm dưới thắt lưng, không đẩy họ vào thế đối đầu.

Mới 8 tháng giữ chức Bộ trưởng Kinh tế Tiểu bang, chưa đủ để khẳng định thành công của mình, nhưng vẫn đủ để Thủ hiến Tiểu bang Niedesachsen lúc chia tay khen ngợi ông hết lời, đánh giá ông đã mang ánh hào quang cho nội các tiểu bang ông, giữ được vai trò tham mưu rất cần thiết trong giai đoạn khủng hoảng kinh tế tài chính toàn cầu.

Sau 3 năm giữ chức Chủ tịch Đảng FDP tiểu bang, ông đã giành được tới 13,3% phiếu bầu Quốc hội Liên bang cho đảng ông ở khu vực bầu cử điạ phương, cao nhất xưa nay.

Trong cơ man cuộc phỏng vấn ông ở tư cách bộ trưởng, một câu hỏi được tờ báo nổi tiếng Đức "Bild am Sonntag", đặt ra cho ông: Sự kiện, một trẻ em mồ côi từ Việt Nam trở thành bộ trưởng liên bang ở tuổi 36 nói lên điều gì về nứơc Đức?

Ông trả lời: Người ta có thể khẳng định được rằng, nước Đức cởi mở với thế giới, hơn người ta tưởng rất nhiều. Và đối với nhiều người nhập cư Đức, nó có một ý nghĩa thực sự to lớn hơn tôi nghĩ!